Wat is een veiligheidsplan?
Een veiligheidsplan is geen beslissing om te vertrekken. Het is een manier om je opties voor te bereiden — zodat je keuzes hebt wanneer je ze nodig hebt.
Laag 1: Acuut gevaar
Alle noodnummers en hulpadressen vind je op Waar kan ik terecht?
Als er sprake is van (dreiging met) fysiek geweld:
- Bel 112 (nooddiensten) of 101 (politie)
- Verlaat de situatie als dat veilig kan — ga naar buren, familie, een openbare plek
- Neem niets mee wat de situatie kan escaleren
- Bel 1712 voor onmiddellijke begeleiding en doorverwijzing
Laag 2: Niet acuut, maar risicovol
Als je in een controlerende of bedreigende relatie zit maar er geen onmiddellijk gevaar is:
Documenteer
- Bewaar bewijzen van mishandeling buiten het bereik van je partner: berichten, foto's van verwondingen, een privé-dagboek, e-mails
- Gebruik een cloud-account of e-mailadres dat zij niet kent
- Noteer datum, tijd, omschrijving en eventuele getuigen van elk incident
- Documenteer patronen over tijd — losse incidenten "verdwijnen" in een juridisch dossier zonder context
Vertrouwenspersoon
- Informeer één betrouwbare persoon over je situatie
- Spreek af wat er gebeurt als je gedurende X uur niet van je laat horen
Juridisch advies
- Raadpleeg een advocaat vóór je de gezinswoning verlaat — dit heeft gevolgen voor voogdij en eigendomsrechten
- Bij omgekeerde aangifte: zoek onmiddellijk juridisch advies
Financiën
- Zorg dat je toegang hebt tot eigen financiën
- Open indien nodig een aparte rekening
Bel 1712: gratis, anoniem, professioneel — ze helpen je een plan op maat te maken
Laag 3: Digitale veiligheid
- Controleer je telefoon op tracking-apps (instellingen → locatiedeling, onbekende apps)
- Gebruik een apart apparaat of privémodus voor gevoelige communicatie
- Wijzig wachtwoorden van accounts die zij kent
- Besef dat berichten, locatiehistoriek en app-gebruik als "bewijs" kunnen worden gebruikt — in beide richtingen
Tijdelijk huisverbod
In België kan bij ernstig en onmiddellijk gevaar een tijdelijk huisverbod worden opgelegd aan de pleger. Dit instrument:
- Wordt aangevraagd via de politie of het parket
- Duurt initieel maximaal 14 dagen (opgelegd door de procureur des Konings)
- De familierechtbank kan verlengen met maximaal 3 maanden
- Wordt opgevolgd door een justitiehuis
- Is in theorie genderneutraal, maar wordt in de praktijk vaker opgelegd aan mannelijke plegers
Als je als mannelijk slachtoffer een huisverbod wil laten opleggen aan je partner: dit is juridisch mogelijk maar vereist een goed gedocumenteerd dossier en juridische begeleiding.
Meer info: Tijdelijk huisverbod — Vlaanderen.be
Ben je al weg? Lees dan ook over herstel na de relatie.
Meer weten? Lees hoe je bewijs verzamelt en wat je mag verwachten van politie en parket.
Veelgestelde vragen
Moet ik verwondingen laten vaststellen door een arts?
Ja. Laat verwondingen zo snel mogelijk na een incident vaststellen door je huisarts, een arts van wacht of de spoeddienst en vraag een medisch attest. Ook psychische klachten (slapeloosheid, angst) kun je laten documenteren. Deze attesten zijn later cruciaal bewijs.
Wat is een tijdelijk huisverbod en kan mijn partner uit huis worden gezet?
Bij ernstig en onmiddellijk gevaar kan de procureur des Konings de gewelddadige partner een huisverbod van maximaal 14 dagen opleggen. De familierechtbank kan dat verlengen met maximaal 3 maanden. Het verbod geldt ook als de woning van je partner is. Meld je situatie bij de politie of via 1712.
Waar kan ik als man terecht voor opvang?
Bel het CAW op het gratis nummer 0800 13 500: zij regelen crisisopvang, ook voor mannen — met of zonder kinderen. Ook 1712 kan je doorverwijzen naar veilige opvang in jouw regio. Bij acuut gevaar bel je eerst 112 of 101.
Mag ik gesprekken opnemen als bewijs?
Een gesprek opnemen waaraan je zelf deelneemt, is in België in principe niet strafbaar. Het verspreiden of openbaar maken ervan kan wél strafbaar zijn. Of een opname als bewijs wordt aanvaard, beslist de rechter. Vraag advies aan een advocaat voor je opnames gebruikt.